De noodzaak van een strategische Amerikaanse oliereserve (SPR)[1] ontstond in de eerste helft van de jaren zeventig, toen de OPEC-landen een embargo afkondigden op olieleveringen aan Amerika. Het gevolg was de brandstofcrisis: steil stijgende prijzen en kilometerslange rijen bij de pompen.
De SPR-olie ligt op meer dan duizend meter diepte in zoutkoepels die daarvoor met water zijn uitgespoeld. De vier opslagplaatsen liggen aan de Golf van Mexico, in Texas en Louisiana. De maximale inhoud is meer dan 700 miljoen vaten ruwe olie. Het stelsel is veilig, lekvrij en goedkoop in onderhoud. Het record stond in 2010 op 727 miljoen vaten. Nu is het nog 289 miljoen — het laagst sinds 1982 — en dat brengt het systeem zelf in gevaar. Zoutkoepels zijn geen gewone tanks. Daalt het olieniveau te ver, dan valt de druk in de holte sterk weg en begint het gewicht van de aarde de wanden samen te drukken. Die schade is onomkeerbaar. Hoe is het zover gekomen?
In maart gaf Donald Trump toestemming om 172 miljoen vaten vrij te geven, om de gevolgen van de blokkade van de Straat van Hormuz te beperken en prijsstijgingen aan de pomp te voorkomen. Maand na maand slonken de voorraden tot het huidige minimum. Op 28 augustus prees Trump tegelijk „de grootste oliedeal uit de geschiedenis”: Washington zou, via een concessie van honderd jaar, een meerderheidsbelang hebben verworven in meer dan 65 miljard vaten Venezolaanse reserves. Venezuela’s oliesector is echter al jaren uitgehold door sancties, diefstal en achterstallig onderhoud. Wil er werkelijk olie naar Amerikaanse raffinaderijen en naar de SPR stromen, dan zijn miljardeninvesteringen in de infrastructuur nodig. Leveringen uit Venezuela zijn op zijn vroegst in 2027–2028 denkbaar. Washington heeft zich op lange termijn ingedekt tegen oliecrises. Deze winter blijft de Straat van Hormuz echter de sleutel — en de nabije toekomst van de SPR hangt af van of die zeestraat geblokkeerd blijft.
Kunnen de VS onder deze omstandigheden het conflict met Iran volhouden? Kunnen zij zich nog andere oorlogen permitteren, bijvoorbeeld om Taiwan? En zou hun, zoals in de jaren zeventig, de olie ontbreken zodra het leger die massaal nodig heeft? Heeft het Amerikaanse leger überhaupt nog genoeg raketten, nadat het de helft van zijn wereldvoorraad Patriot-[2] en THAAD[3]-systemen in Iran heeft verbruikt?
—————————————–
[1] SPR = Strategic Petroleum Reserve
[2] Patriot – MIM-104 Patriot is een Amerikaans grond-luchtraketsysteem van Raytheon. Het onderschept vliegtuigen, kruisvluchtwapens en (in latere versies) korte- tot middellangeafstandsraketten. Batterijen staan bij bondgenoten in Europa, het Midden-Oosten en Azië. De voorraad onderscheppingsraketten is beperkt; in een langdurig conflict raken magazijnen snel leeg.
[3] THAAD – Terminal High Altitude Area Defense is een Amerikaans systeem van Lockheed Martin tegen ballistische raketten in de laatste vluchtfase, hoog in de atmosfeer of daarboven. Het vult Patriot aan (Patriot werkt lager). Er zijn weinig complete batterijen wereldwijd; inzet in één oorlogstheater vermindert wat elders, bijvoorbeeld Oost-Azië, beschikbaar is.
